dnd, d&d dungeons and dragons
 
Olejów na Podolu
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Strona główna ˇ Artykuły ˇ Galeria zdjęć ˇ Forum strony Olejów ˇ Szukaj na stronie Olejów ˇ Multimedia
 
isa, dnd.rpg.info.pl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Nawigacja
Strona główna
  Strona główna
  Mapa serwisu

Olejów na Podolu
  Artykuły wg kategorii
  Wszystkie artykuły
  Galeria zdjęć
  Pokaz slajdów
  Panoramy Olejowa 1
  Panoramy Olejowa 2
  Panoramy inne
  Stare mapy
  Stare pocztówki Olejów
  Stare pocztówki Załoźce
  Stare pocztówki inne
  Stare stemple 1
  Stare stemple 2
  Multimedia
  Słownik gwary kresowej
  Uzupełnienia do słownika
  Praktyczne porady1
  Praktyczne porady2
  Archiwum newsów
  English
  Français

Spisy mieszkańców
  Olejów
  Trościaniec Wielki
  Bzowica
  Białokiernica
  Ratyszcze
  Reniów
  Ze starych ksiąg

Literatura
  Książki papierowe
  Książki z internetu
  Czasopisma z internetu

Szukaj
  Szukaj na stronie Olejów

Forum
  Forum strony Olejów

Linki
  Strony o Kresach
  Inne przydatne miejsca
  Biblioteki cyfrowe
  Varia
  Nowe odkrycia z internetu

Poszukujemy
  Książki

Kontakt
  Kontakt z autorami strony

 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Olejów na Podolu
Aktualnie na stronie:
Artykułów:1280
Zdjęć w galerii:1707

Artykuły z naszej strony
były czytane
3329339 razy!
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 

ZAŁOZIECCY KAPŁANI W XX WIEKU



Dla XX wieku nie mamy już ksiąg kościelnych. Spis księży załozieckich zestawiliśmy ze schematyzmów kościelnych Archidiecezji Lwowskiej i innych dostępnych źródeł. W zestawieniu księży wikariuszów na pewno wiele nazwisk brakuje, co widać po datach i "czarnych dziurach" pomiędzy nimi. Wielka prośba do naszych Czytelników o pomoc w uzupełnieniu tej listy. Jeśli znajdziecie w starych dokumentach rodzinnych jakieś nieznane nam nazwiska księży (lub uzupełnienie lat pracy kapłanów już obecnych na tej liście) - bardzo prosimy o wiadomość. Wystarczy imię i nazwisko księdza i (koniecznie) data dokumentu, a przynajmniej rok.

Niniejszy artykuł został opracowany w lipcu 2012 roku. Jeśli trafimy na nowe informacje, zostanie uaktualniony.




PROBOSZCZOWIE:



1) 1900-1904 Jarosz Zygmunt, ur. 1855, święcenia kapłańskie 1880

Z artykułu prasowego (Wiadomości Kościelne w "Gazecie Lwowskiej" Nr 110 z 15 maja 1898) można się dowiedzieć, że konkurs na to stanowisko został rozpisany do końca czerwca 1898, a tymczasowym administratorem kuria zamianowała ks. Józefa Czarkowskiego. Jednak w księgach kościelnych pierwsza wzmianka o księdzu Zygmuncie Jaroszu jako proboszczu pojawia się dopiero w 1900 roku.

2) 1913-1925 Rachalski Gerhard, ur. 1875, święcenia kapłańskie 1906, od 18 marca 1932 roku był proboszczem w Gołogórach

ksiądz Gerard Rachalski
Ksiądz proboszcz Gerhard Rachalski


3) 1932-1945? Gajewski Kazimierz Bazyli ur. 1891, święcenia kapłańskie 1916. W roku 1924 był administratorem, a od roku 1925 proboszczem w Rakowcu (dekanat Szczerzec). Od 1932 był proboszczem w Załoźcach. W roku 1935 "in commeatu" - poza parafią, czasowo przebywał wtedy w Instytucie Sierot w Drohowyżu, administratorem parafii załozieckiej był ksiądz Emil Fiałkowski)

ksiądz Kazimierz Gajewski
Ksiądz proboszcz Kazimierz Gajewski





WIKARIUSZE / KOOPERATORZY:



Nominalnie wikariuszami załozieckimi byli także księża ekspozyci z Trościańca Wielkiego i Milna, dopóki w tych wioskach nie ustanowiono osobnych parafii. Zdecydowaliśmy się jednak nie umieszczać ich na tym spisie, poza księdzem Tytusem Zajączkowskim, który był w Załoźcach wcześniej, zanim jeszcze powstała ekspozytura w Milnie.

1897-1902 Zajączkowski Tytus wikariusz w Załoźcach i ekspozyt w Milnie, ur. 1872, święcenia kapłańskie 1895. W roku 1897 był kooperatorem w Przemyślanach, w sierpniu 1897 przeniesiony do Załoziec. W kwietniu 1902 przeniesiony jako ekspozyt do Żabiniec. W roku 1904 był wikariuszem w Bełzie

przed 1902 Krupiński Karol, ur. 1867, święcenia kapłańskie 1898. W sierpniu 1902 przeniesiony z Załoziec do Tłustego. W roku 1904 był wikariuszem w Rodatyczu. W kwietniu 1904 przeniesiony do Czernielowa Mazowieckiego ad Kozowa (dekanat brzeżański)..

1902-1904 Bodarski Józef, ur. 1871, święcenia kapłańskie 1897. Przed rokiem 1902 wikariusz w Tłustem. W sierpniu 1902 przeniesiony z Tłustego do Załoziec. W lipcu 1904 przeniesiony z Załoziec do Kochawiny (dekanat stryjski).W roku 1924 był proboszczem w Łukowcu Wiszniowskim (dekanat Dolina).

1904 Oprzędkiewicz Władysław, ur. 1876, świecenia kapłańskie 1900. Przed rokiem 1904 był wikariuszem w Brodach, w sierpniu 1904 przeniesiony do Załoziec. W tym samym roku 1904 (listopad) przeniesiony z Załoziec do Bełza. W lipcu 1905 przeniesiony z Bełza do Lwowa, do kościoła św. Marcina. W roku 1924 był kanonikiem i katechetą we Lwowie - w Gimnazjum nr 2 (Szajnochy) i w szkole powszechnej przy ul. Kochanowskiego.

1905-1909 Zaleśny Stanisław, ur. 1866, święcenia kapłańskie 1892. Prtzed rokiem 1905 był wikariuszem w Buczaczu, w listopadzie 1905 przeniesiony do Załoziec. W marcu 1909 przeniesiony z Załoziec do Kłodna Wielkiego ad Żółtańce. W roku 1924 był proboszczem w Witkowie Nowym (dekanat Busk).

ks. Stanisław Zaleśny, wikariusz rzymskokatolicki w Załoźcach, był też prezesem założonej w listopadzie 1908 polskiej "Spółki oszczędności i pożyczek w Załoźcach", stowarzyszenia z nieograniczoną poręką ["Gazeta Lwowska" z 10 stycznia 1909, Nr 6].

1909-1910 Kawecki Stanisław, ur. 1877, święcenia kapłańskie1903. W roku 1904 był wikariuszem w Dolinie. W marcu 1909 był administratorem w Tartakowie, przeniesiony jako kooperator do Załoziec. W sierpniu 1910 przeniesiony z Załoziec jako ekspozyt do Iwanówki ad Trembowla. W roku 1935 był rezydentem i kapelanem Sióstr w Niepokalanek w Jazłowcu (dekanat buczacki). W schematyzmie duchowieństwa na rok 1939 jego zapisany jako emerytowany proboszcz w Machnówku, na stałe mieszkający w Poznaniu przy ulicy Marynarskiej 7.

1910 Sowiński Kazimierz, ur. 1883, święcenia kapłańskie 1909, poprzednio ekspozyt kooperator w Kałuszu, w sierpniu 1910 przeniesiony do Załoziec, w latach 1923-1938 był administratorem, a potem proboszczem w Barszczowicach (dekanat lwowski).

NN ksiądz 1916-1917
Nieznany z nazwiska kapłan, sfotografowany przy kościele w Trościańcu
z grupą parafian i austriackich i niemieckich żołnierzy w 1915 lub 1916 roku


1924-1925 stanowisko wikariusza nieobsadzone (w schematyzmie tylko sam proboszcz Rachalski i zapis kooperatorzy - 1 vacat)

1930 Dudzik Jan, ur. 1876, święcenia kapłańskie 1900 w diecezji Bukaresztańskiej, w roku 1925 był wikariuszem w Brzozdowcach (diecezja Świrżska)

1932-1935 Fiałkowski Emil, magister teologii, ur. 1905, święcenia kapłańskie 1932, w Załoźcach od 1935. W roku 1935 był administratorem parafii, na miejsce czasowo nieobecnego ks. proboszcza Kazimierza Gajewskiego. Od 1938 roku był wikariuszem w Kopyczyńcach (dekanat czortkowski) i katechetą w tamtejszej szkole męskiej.

ksiądz Emilian Fiałkowski
Ksiądz Emilian Fiałkowski


1934-1936 Wasyl Bronisław, ur. 1911, święcenia kapłańskie 1934, Załoźce były jego pierwszą placówką kanoniczną. Od 1936 roku wikariusz w Bóbrce (dekanat Świrz).

1937-1945 Bajer Franciszek, ur. 1911, święcenia kapłańskie 1937, ekspozyt w Reniowie. Załoźce były jego pierwszą placówka kanoniczną. Od listopada 1939 skierowany do Reniowa (pierwszy stały kapłan reniowski).W czasie wojny kapelan Armii Krajowej i organizator konspiracyjnego harcerstwa. W lutym 1945 przeżył napad banderowców na swój dom, w którym ledwo uniknął śmierci.

ksiądz Franciszek Bajer
ksiądz Franciszek Bajer


Dodatkowe informacje o kapłanie z Reniowa zamieścił w swojej książce "W dolinie Seretu" Władysław Łuciów:

"Ks. Franciszek Bajer urodził się w 1911 roku w Podwołoczyskach nad rzeką Zbrucz, powiat Skałat, województwo tarnopolskie, w rodzinie kolejarskiej. Ukończył szkolę powszechną, a następnie kontynuował naukę w gimnazjum w Tarnopolu. We Lwowie odbył studia w Seminarium Duchownym. Po wyświęceniu otrzymał pracę w charakterze wikariusza w parafii Załoźce, gdzie proboszczem był ks. kan. Kazimierz Gajewski. W listopadzie 1939 roku został skierowany do Reniowa w celu obsługi kościoła filialnego dla wiernych z tej okolicy. Tymczasowo, wraz z matką, zamieszkał w domu Wiktorii Procyk (parafia nie zdążyła wybudować plebanii). Był patriotą. Z narażeniem życia wykonywał wiele zadań w strukturach podziemnych. Kiedy organizowała się Armia Krajowa (AK), dokonywał zaprzysiężenia żołnierzy. Organizował harcerstwo Szarych Szeregów, przyjmował przyrzeczenia od harcerzy i został kapelanem obwodu AK dla powiatu Zborów. Nosił pseudonim "Szymon". Chował wszystkich Polaków pomordowanych przez ukraińskich bandytów z UPA i niemieckich zbrodniarzy. Ściśle współpracował ze strukturami AK w Załoźcach, Zborowie i Tarnopolu. Posiadał radioodbiornik (a nawet dwa!), za co groziła śmierć ze strony Gestapo. Był doskonale zorientowany co się dzieje na frontach świata. Aktywnie uczestniczył w organizowaniu struktur wywiadu AK.

grudzień 1939-1942 Pyznar Franciszek, ur. 1891, święcenia kapłańskie 1916. W roku 1924 był wikariuszem w Brzeżanach. W latach 1928-1939 był administratorem w Litiatynie, dekanat Brzeżany. Po przybyciu do parafii Załoźce chrzcił i chował mieszkańców wiosek Białogłowy i Neterpińce - może był ekspozytem w Białogłowach? Nie mamy niestety dokladniejszych informacji o tym kapłanie.




REZYDENCI:



1904 Banach Jan, ur. 1857, święcenia kapłańskie 1881, był przy nim dopisek "deficiens" - czyli z powodu złego stanu zdrowia nie pełnił już posługi kapłańskiej




KAPELANI SIÓSTR MIŁOSIERDZIA:



1882-1917 Stanisław Matraś, ur. 1838 w Biłgoraju, święcenia kapłańskie 1860. Był wikariuszem w Krzeszowie nad Sanem. Brał aktywny udział w ruchu podziemnym i przygotowaniu powstania styczniowego. W lutym 1863 aresztowany przez Moskali i zesłany na Sybir, gdzie stracił zdrowie. W roku 1881 uwolniony z zesłania udał się do Galicji i od 1882 osiadł w Załoźcach jako kapelan Sióstr Miłosierdzia. Pod pseudonimem opublikował kilka książek ze swoich wspomnień z czasów przed powstaniem i syberyjskiego zesłania. Zmarł w Załoźcach 11 lutego 1917 r.

ksiądz Stanisław Matraś
ksiądz kapelan Stanisław Matraś


O księdzu Stanisławie Matrasiu opublikowaliśmy na naszej stronie osobny artykuł, tu jest link

Późniejsi kapelani Sióstr Miłosierdzia, jak np. w roku 1925 ksiądz Sylwester Januszkiewicz i w roku 1937 ksiądz Leon Ornatowski byli już zapisywani pod Trościańcem Wielkim. Zapewne rezydowali właśnie tam, a nie w Załoźcach.




DODATEK - ZAŁOZIECKA SŁUŻBA KOŚCIELNA:



organiści

1938-1943 Naróg Wojciech


Podpis Wojciecha Naroga
jako świadka ślubu w Załoźcach, koniec lat 30-tych.



Urodzony w r. 1883 w Trościańcu Wielkim, syn Wincentego i Marii zd. Drozd. W latach 1922-1927 (i być może dłużej, ale tu nie mieliśmy źródeł) pracował jako organista w Olejowie. Przed rokiem 1933 zmienił parafię, lecz nie wiemy, czy przeniósł się od razu do Załoziec.

zakrystianie / kościelni

1938-1943 Kreis Jan


Podpis Jana Kreisa
jako świadka ślubu w Załoźcach, koniec lat 30-tych.






DODATEK - INFORMACJE O PARAFII:



Dodatkowe informacje ze schematyzmów duchowieństwa i innych źródeł.

Załoźce - miasto ufundowane w 1547 roku przez Jana Kamienieckiego. Kościół murowany pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny, poświęcony w 1638 roku, zrujnowany w czasie wojny i odbudowany w roku 1925.

Honorowymi patronami parafii byli właściciele majątku ziemskiego Załoźce. W schematyzmie duchowieństwa archidiecezji lwowskiej z roku 1905 - zapisano ich ogólnie jako "spadkobiercy ś.p. Włodzimierza hrabiego Dzieduszyckiego". Schematyzmy z lat 1926-1939 wymieniają jako patronkę Marię Cieńską.

Schematyzm duchowieństwa z roku 1905 podaje, że w kościele załozieckim znajdowały się wszystkie księgi metrykalne od 1654 roku. Schematyzm z roku 1926 zawiera smutną wiadomość "Metric. combustae" - księgi metrykalne spaliły się / spłonęły. Zapewne w czasie I wojny światowej. Z kolei w schematyzmie z roku 1936 jest informacja "Metric. reconstructae ab a. 1890" - czyli że część ksiąg (od roku 1890) została odtworzona. Być może z kopii dla kurii lwowskiej? Niestety, te najstarsze i najcenniejsze księgi przepadły bezpowrotnie. Istniały tylko w jednym egzemplarzu. W XVII i XVIII wieku nie sporządzano jeszcze kopii dla kurii.

Liczba dusz rzymskokatolickich w parafii Załoźce:

w roku 1904 - 8.324 (w tym 1.630 w Załoźcach, 356 w Białogłowach, 32 w Blichu, 30 w Czystopadach, 152 w Ditkowcach, 376 w Gontowie, 106 w Hnidawie, 86 w Horodyszczu, 1.420 w Milnie, 46 w Mszańcu, 138 w Neterpińcach, 85 w Niszkowcach, 94 w Nosowcach, 205 w Nowosiółce, 450 w Obarzańcach, 20 w Panasówce, 136 w Podbereźcach, 339 w Ratyszczu, 398 w Reniowie, 225 w Seretecu, 1.720 w Trościańcu Wielkim, 82 w Wertełce, 83 w Zagórzu i 115 w Zarudziu.

Później, po utworzeniu nowych parafii i przejściu do nich części wiernych liczba dusz objętych posługą załozieckich księży znacznie się zmniejszyła. Trochę ludzi zabrały także wojenne lata 1914-1920. Niestety, na razie nie możemy tych liczb prześledzić, bo w naszych źródłach jest luka - i następny schematyzm pochodzi dopiero z 1925 roku i opisuje stan na rok 1924..

w roku 1924 - 3.280

w roku 1925 - 3.339 (w tym 1.527 w Załoźcach, 450 w Białogłowach, 21 w Blichu, 32 w Czystopadach, 102 w Neterpińcach, 39 w Panasówce, 132 w Podbereźcach, 355 w Ratyszczu, 566 w Reniowie z Nowosiółką, 105 w Seretecu i 40 w Zagórzu z Niżkowcami).

w roku 1935 - 3.898 (w tym 1.790 w Załoźcach, 480 w Białogłowach, 33 w Blichu, 47 w Czystopadach, 121 w Neterpińcach, 43 w Panasówce, 144 w Podbereźcach, 395 w Ratyszczu, 661 w Reniowie z Nowosiółką, 134 w Seretecu i 50 w Zagórzu z Niżkowcami).

w roku 1938 - 4.074

Schematyzm z 1905 roku podaje, że oprócz kościoła załozieckiego do parafii należały poświęcona w roku 1889 kaplica Sióstr Miłosierdzia, murowane kościoły w Trościańcu Wielkim i Milnie oraz trzy kaplice publiczne - w Gontowie, Horodyszczu i Obarzańcach. W następnych latach część z tych świątyń przeszła do nowoutworzonych parafii. Schematyzm z 1936 roku oprócz macierzystego kościoła parafialnego w Załoźcach wymienia tylko kaplicę Sióstr Miłosierdzia i poświęconą w 1928 roku kaplicę publiczną w Białogłowach.

W latach trzydziestych przy parafii działały Bractwo Różańcowe i Trzeci Zakon Świętego Franciszka. Schematyzm duchowieństwa z 1939 roku wymienia dodatkowo Katolickie Stowarzyszenie Kobiet, Katolickie Stowarzyszenie Mężów, Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Męskiej i Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Żeńskiej.

Wizytacje kanoniczne w Załoźcach:
14 czerwca 1901
4 września 1910 (ksiądz biskup sufragan Bandurski)
Ostatnia wizytacja kanoniczna miała miejsce w 1928 roku, na razie nie znamy daty dziennej.




WYKORZYSTANE ŹRÓDŁA:


- Catalogus universi venerabilis cleri saecularis et regularis Archidioecesis Leopoliensis rit. lat. pro Anno Domini MCMV. Exhibetur status Archidioecesis ad diem 1. Januarii 1905, quo schematismus typo mandatus extitit. Leopoli. Impressum in typographia catholica Josephi Chęciński. 1905.

- Schematyzm Kościoła Rzymsko-Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej z Mapą Diecezji i dodatkiem Spisu Polskich Parafji i Polskiego Duchowieństwa w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej. Opracował Zygmunt Adam Czernicki. Wydanie pierwsze (Stan z 1 stycznia 1925 r.). Kraków. Wydaniem i Nakładem Polskiego Instytutu Wydawniczego Z. A. Czernickiego Kraków.

- Schematismus Archidioecesis Leopoliensis ritus latini. MCMXXVI. Leopoli. Sumptibus Curiae Metropolitanae Ritus Latini 1926.

- Schematismus Archidioecesis Leopoliensis ritus latini. MCMXXXVI. Leopoli. Sumptibus Curiae Metropolitanae Ritus Latini 1936.

- Schematismus Archidioecesis Leopolinsis Ritus Latini. MCMXXXVIII. Leopoli. Sumptibus Curiae Metropolitanae Ritus Latini. 1938

- Schematismus Archidioecesis Leopoliensis ritus latini. MCMXXXIX. Leopoli. Sumptibus Curiae Metropolitanae Ritus Latini 1939.

- Kronika szkoły w Załoźcach, prowadzona przez Stefanię Spittal

- Władysław Łuciów: W dolinie Seretu. Młodzież polska w walce z UPA 1939-1945. Wałbrzych 2006, brak informacji o wydawcy

- Gazeta Lwowska, numery czasopisma z różnych lat (i tam najczęściej rubryka: Wiadomości Kościelne).




Zasięg terytorialny parafii rzymskokatolickich Olejów i Załoźce. Kolor ciemnozielony - granice parafii Olejów od 1850 roku. Jasnozielono zaznaczono Perepelniki, które włączono do parafii olejowskiej dopiero w 1924 roku. Kolor różowy - granice parafii Załoźce w II połowie XIX wieku. W XX wieku jej obszar znacznie się zmniejszył - niektóre miejscowości odeszły do nowoutworzonych parafii Trościaniec Wielki, Milno, Obarzańce, Berezowica Mała. Zaznaczyliśmy te ubytki czerwonymi liniami.


zasięg parafii rzyskokatolickich Olejów i Załoźce
(kliknij żeby powiększyć)




 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Komentarze
Brak komentarzy.
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl

dnd, d&d dungeons and dragons
 
Dodaj komentarz
Zaloguj się, żeby móc dodawać komentarze.
 
isa, dnd.rpg.info.plwotc, ogl


Copyright © Kazimierz Dajczak & Remigiusz Paduch; 2007-2018